60e FD Column: Maak kunstmatige intelligentie centraal thema bij de Europese verkiezingen

Deze column staat in Het Financieele Dagblad van 10 januari 2019. Volg deze link voor mijn eerdere FD columns.

Eens in de vijf jaar staat het hoogtepunt van de westerse democratische samenleving op de agenda. Eind mei 2019 bepalen circa 375 miljoen stemgerechtigde EU-burgers de koers van de Europese Unie tot 2024. De kiezer krijgt nogal existentiële kwesties voorgeschoteld, zoals klimaatverandering, immigratie en de toekomst van de EU, nu de Britten het schip verlaten en wij zijn omgeven door wereldmachten met tamelijk autocratische leiders aan het roer.

Illustratie: Hein de Kort

 

Op één existentieel dossier biedt de Europese politiek de kiezer geen keuze. In razendsnel tempo verandert kunstmatige intelligentie (AI) onze samenleving. Een menswaardig bestaan is in toenemende mate afhankelijk van zelflerende algoritmes en de keuzes die computers maken. Denk aan de kans op een baan, op een woning, wie in een oorlogssituatie een raket op zich krijgt afgevuurd en wie aan de grens überhaupt de Unie mag binnenkomen. Waar de Verenigde Staten, China en Rusland al jaren een geslepen industriepolitiek voeren rondom AI, heeft de EU pas afgelopen jaar met wat vage persberichten, plannen en geld van zich laten horen. Te laat, te weinig en met name te flets. Maar beter laat dan nooit. Europese politici moeten daarom van AI een centraal verkiezingsthema maken en hun visie hierop presenteren.

Net als aan het ontwerp van ieder gebouw en iedere technologie, liggen ook aan het ontwerp van AI politieke keuzes ten grondslag

AI is voor de meeste burgers en politici een zwarte doos. Je stopt er data in, er gebeurt iets onverklaarbaars en er rolt een revolutionair antwoord uit. Maar net als aan het ontwerp van ieder gebouw en iedere technologie, liggen ook aan het ontwerp van AI politieke keuzes ten grondslag. Architect Pi de Bruijn won internationaal aanzien met de verbouwing van de Tweede Kamer in 1992 en later het Rijksdaggebouw in Berlijn, omdat de gebouwen uitstralen dat iedereen mag meekijken bij het parlementaire debat. Die transparantie is bij AI ver te zoeken. Zelflerende algoritmes van Amazon blijken vrouwen stelselmatig af te wijzen als zij solliciteren voor een hoge IT-functie. Met het Criminaliteit Anticipatie Systeem (CAS) voorspelt de Nationale Politie strafbare feiten op wijkniveau op grond van bevooroordeelde data. Op basis van het CAS volgt de politie zelfs burgers op sociale media. De EU subsidieert het AI-leugendetectiesysteem iBorderCtrl, dat via gezichtsexpressies bepaalt of reizigers na beantwoording van vragen van de douaneambtenaar mogen doorlopen. Iedere serieuze wetenschapper beaamt dat gezichtsexpressies helemaal niets zeggen over verdacht gedrag of leugens.

In alle gevallen waren de AI-toepassingen eerst geheim en maken AI-leveranciers na maatschappelijke kritiek hun algoritmes niet openbaar. Niemand weet wat de systemen doen of zichzelf leren. AI kent ook positieve toepassingen, meestal in voorspelbare en controleerbare omgevingen, zoals een productielijn in een fabriek. Maar waar AI wordt geconfronteerd met iets onvoorspelbaars als een maatschappij, kan AI vooral al bestaande vooroordelen en maatschappelijke ongelijkheid versterken.

Ethiek en regulering

Wat doet de EU? Tot 2018 vrijwel niets. Eind april was daar dan eindelijk een plan. Kort gezegd, te weinig geld voor onderzoek en te vage plannen voor het creëren van bewustzijn. Daarnaast zou een expertgroep rapporteren over AI-ethiek en -regulering. Drie weken geleden kwam het eerste, veelzeggende concept. Buiten het herhalen van verplichtingen op grond van het EU-verdrag, noteert de expertgroep bij de enige belangwekkende paragraaf over concrete toepassingen dat de leden geen consensus konden bereiken. Geen consensus over bijvoorbeeld verplichte toestemming voorafgaand aan gebruik van persoonlijke data in AI-systemen, terwijl de Europese privacyregels dat allang verplichten. Of over de wenselijkheid van zelflerende wapen- en scoringssystemen, die zonder tussenkomst van de mens kunnen gaan beslissen over uw kans op een baan, hypotheek en letterlijk over leven en dood. Alleen over autonome wapensystemen volgt de expertgroep een resolutie van het Europees Parlement van september, dat er altijd een mens aan de knoppen moet zitten.

Het beslechten van dilemma’s tussen techniek, economie en ethiek is een klassieke opdracht voor de politiek, zou je zeggen. Buiten de wapensystemen en wat algemene standpunten over innovatie en mensenrechten, blijft de Europese politiek angstvallig stil op het thema. Alleen D66 kwam in september met een kort actieplan en een pleidooi voor onafhankelijk toezicht op zelflerende algoritmes. Het is een begin, maar biedt nog weinig houvast aan de kiezer op concrete onderwerpen. Onlangs ging nota bene Microsoft verder met een lange lijst concrete voorstellen. Zo verzoekt de techgigant om specifieke regulering van gezichtsherkenning via AI. De problematiek van vooroordelen, privacy en massale surveillance zijn reëel en de huidige ‘race to the bottom’ moet worden doorbroken, omdat leveranciers nu eenmaal kiezen voor winstmaximalisatie en niet voor verantwoorde ontwikkelingen van de technologie, vindt Microsoft.

Zwarte doos

Vooral voor Nederland vergen de grotere vragen van onze tijd vaak Europese antwoorden. De Europese politiek heeft een cruciale taak om een grensverleggende technologie als AI goed te laten landen in het Europa van nu tot 2024. Anders dan in China en de VS, vormen mensenrechten en menselijke waardigheid de kern van ons relatief prettige bestaan. Refererend aan de geniale maar dystopische roman ‘1984’ van George Orwell, stelt uitgerekend Microsoft dat de politiek ervoor moet zorgen dat 2024 er niet uitziet als een pagina uit Orwell’s 1984. Kortom, open de zwarte doos en geef ons wat te kiezen.

13 thoughts on “60e FD Column: Maak kunstmatige intelligentie centraal thema bij de Europese verkiezingen”

  1. Service “Master Cleaning” was created in in the first half of the two thousandth year with a specific task: to perform a quality cleaning services in reliable, friendly and honest manner that is not only which not just satisfies and delights our client! With deep cleaning, employees of our company clean any windows and internal parts lampsplinth in the house.
    Today is a extremely important cleaning work, she will leave your beloved penthouse immaculate . Regardless you’re , drive in you or not Clean Master has the ability there to help to inject your new or old home impeccable view .
    Co-worker “Cleaning Service” can decide every problem, conjugate with guidance purity. You You can contact in “Cleaning Service” – our employees quickly and to the conscience to cope with the work of any size.
    Our Cleaning the famous company glad help you solve this a problem!
    Our Employees firms we carry out cleaning services only with eco-means, they to the full not dangerous and not even litter environment atmosphere.
    Created by us the organization provides large spectrum work on cleaning, you need only correctly select, appropriate to you view of cleaning, and contact to us for help. In our the company hourly work cooperator.

    Our company ready to provide services for cleaning – professional (technical) cleaning. Cleaning international company – carries out production activity on cleaning houses, objects, premises, rooms, offices and apartments. tactful, Courteous, Suave, Warning, Polite, Attentive, Respectful and Helpful attendants, high quality equipment and use only safe detersive substances – that’s what highlights our organization fromother cleaning organizations.
    We have working only prepared masters, having a mandatory practical experience. We have use the best, not harmful , , detergents and scouring materials, reliable, productive and professional equipment and outfit.

    Good Specialists the firms Service-Cleaning the assist to make your own mansion cozy.

    Rental cleaning. – cleaning services

  2. certainly like your website but you need to take a look at the spelling on several of your posts. Several of them are rife with spelling problems and I to find it very bothersome to inform the truth nevertheless I will certainly come back again.

  3. I don’t even know the way I finished up right here, however I thought this submit usedto be good. I do not understand who you’re but definitely you’re going to a well-known blogger when youaren’t already. Cheers!

  4. After reading your blog post, I browsed your website a bit and noticed you aren’t ranking nearly as well in Google as you could be. I possess a handful of blogs myself, and I think you should take a look at “seowebsitetrafficnettools”, just google it. You’ll find it’s a very lovely SEO tool that can bring you a lot more visitors and improve your ranking. They have more than 30+ tools only 20$. Very cheap right? Keep up the quality posts

  5. Email Accuracy Validation I will process your email lists through a premium industry level software process to determine if the emails are valid and accurate. The system uses 27 determine metric to access the email address.This can take up to 25 sec’s per email address, but has an accuracy of between 95 and 97 Bring down your bounce rate on your mass email clients and decrease penalty’s. Lower the chance of your domain address being flagged as spam

Leave a Reply

Your email address will not be published.